مواد ترمیمی
لوازم و ابزار ترمیمی

این روزها شنیدن نام سرطان نسبت به گذشته بار معنایی کمتری دارد چرا که میزان شناخت آن بسیار بیشتر شده و همچنین راههای درمانی متعددی هم برای این بیماری کشف شده است. در میان انواع سرطانهایی که اغلب با آنها آشنایی دارید، سرطان دهان کمی ناشناختهتر است. به همین علت در این مقاله تصمیم گرفتیم که به این سؤال که سرطان دهان چیست؟ یا راهکارهای درمان آن به چه صورت است پاسخ دهیم.آشنایی و شناخت علائم و انجام آزمایشهای تشخیصی بهموقع میتواند به درمان موفق و بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کند؛ اما در نهایت این نکته را در نظر داشته باشید که تشخیص ابتلا به این بیماری بر عهدهی متخصص است و ممکن است شما علائم سرطان دهان را داشته باشید، اما این علائم لزوما به معنای وجود سرطان دهان نباشد و نشاندهندهی بیماری دیگری باشد. در ادامه این مقاله از سایت دنتیوا با ما همراه باشید.
فهرست مطالب
Toggleسرطان دهان Oral cancer به رشد غیرقابلکنترل و غیرعادی سلولهای سرطانی در نواحی مختلف دهان اشاره دارد. این بیماری میتواند بر روی لبها، زبان، لثهها، کف دهان، دیوارههای گونه، سقف دهان (کام)، و حلق تأثیر بگذارد. به همین علت سرطان دهان با عنوانهای مختلفی از جمله: سرطان گلو، سرطان لوزه، سرطان زبان و یا حتی سرطان لثه شناخته میشود. شایعترین نوع سرطان دهان معمولاً از نوع کارسینوم سلول سنگفرشی است که به دلیل ساختار و ویژگیهای سلولهای پوششی سطح دهان این نوع سرطان رایجتر است. سرطان دهان میتواند بهسرعت گسترش یابد و دیگر اندامها را درگیر کند، لذا برای تشخیص و درمان سریع و بهموقع بیماری به متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کنید.
سرطان دهان به انواع مختلفی تقسیم میشود که میتوان آنها را بهصورت زیر توصیف کرد:
علائم اولیه سرطان دهان میتوانند بهصورتهای مختلفی ظاهر شوند و معمولاً به دلیل اینکه در مراحل اولیه بیماری ایجاد میشوند، بهراحتی نادیده گرفته میشوند. تشخیص این علائم در مراحل اولیه میتواند به درمان موفقیتآمیزتر کمک کند. برخی از علائم اولیه شامل:
زخمهای دهانی که بیش از دو هفته باقی میمانند و بهبود نمییابند، میتوانند یکی از نشانههای اولیه سرطان دهان باشند. این زخمها معمولاً دردناک نیستند و ممکن است در هر نقطهای از دهان ظاهر شوند.
وجود لکههای سفید (لکوپلاکیا) یا قرمز (اریترپلاکیا) در داخل دهان میتواند نشانهای از تغییرات پیش سرطانی باشد. این لکهها معمولاً بدون درد هستند و ممکن است بهمرورزمان تغییر اندازه یا شکل دهند.
خونریزی بیدلیل از لثهها یا هر قسمت دیگری از دهان که سریعأ متوقف نمیشود، میتواند نشانهای از یک مشکل جدیتر مانند سرطان دهان باشد.
احساس درد مداوم یا بیحسی در هر قسمت از دهان، بهخصوص اگر بدون دلیل مشخصی ایجاد شود، میتواند هشداری برای وجود سرطان باشد. این علامت ممکن است به دلیل تأثیر تومور بر روی اعصاب باشد.
وجود توده یا برآمدگی غیرعادی در دهان یا گلو که به مرورزمان بزرگتر میشود یا تغییری نمیکند، میتواند نشانهای از سرطان باشد. این برآمدگیها معمولاً بدون درد هستند و ممکن است هنگام لمس، سخت یا نرم به نظر برسند.
تغییرات غیرعادی در سطح زبان یا لثهها، مانند ضخیمشدن یا تغییر رنگ، میتواند نشاندهنده وجود سلولهای سرطانی باشد. این تغییرات معمولاً تغییری در حس چشایی یا عملکرد زبان نخواهند داد.
بوی بد مداوم دهان که به بهداشت دهان و دندان مربوط نیست، میتواند نشانهای از وجود تومور یا عفونت در دهان باشد.
احساس درد یا دشواری هنگام بلع یا جویدن غذا که به طور ناگهانی ایجاد شده باشد، میتواند یکی از علائم اولیه سرطان دهان باشد.
گرفتگی صدا یا تغییرات ناگهانی در کیفیت صدا بدون دلیل مشخص میتواند ناشی از تأثیر تومور بر روی تارهای صوتی یا ساختارهای مجاور باشد.
شناخت این علائم اولیه و مراجعه بهموقع به پزشک یا دندانپزشک برای بررسیهای بیشتر میتواند به تشخیص سریع و درمان مؤثرتر سرطان دهان کمک کند.
علائم ثانویه سرطان دهان معمولاً زمانی ظاهر میشوند که بیماری به مراحل پیشرفتهتری رسیده است و ممکن است به سایر قسمتهای بدن گسترش یافته باشد. این علائم معمولاً شدیدتر و مشهودتر هستند و میتوانند نشاندهنده گسترش سرطان به بافتهای عمیقتر یا دیگر قسمتهای بدن باشند. برخی از علائم اولیه و ثانویه مشابه یکدیگر هستند؛ اما شدت آنها با یکدیگر متفاوت است. علائم ثانویهی سرطان دهان عبارتاند از:
این علامت ممکن است ناشی از تومورهایی باشد که راه گلو یا ساختارهای مجاور را مسدود کردهاند. احساس درد یا ناراحتی هنگام بلع یا جویدن، و همچنین احساس گیرکردن غذا در گلو، از علائم رایج در مراحل پیشرفته سرطان دهان است.
سرطان دهان میتواند بر روی تارهای صوتی یا ساختارهای نزدیک به آن تأثیر بگذارد و منجر به گرفتگی صدا، تغییر صدا، یا کاهش وضوح گفتار شود. این تغییرات میتوانند به طور ناگهانی رخ دهند و بهمرورزمان بدتر شوند.
کاهش وزن ناگهانی و بدون دلیل مشخص میتواند نشاندهنده پیشرفت سرطان و تأثیر آن بر متابولیسم بدن باشد. این وضعیت ممکن است ناشی از کاهش اشتها، مشکلات بلع، یا سوختوساز بالای بدن در واکنش به سرطان باشد.
بوی بد مداوم دهان در این مرحله، میتواند ناشی از تجزیه بافتهای سرطانی یا عفونتهای ثانویه باشد. این علامت میتواند ناشی از حضور تومور یا نکروز بافتی در دهان باشد.
تورم یا برآمدگی در ناحیه گردن میتواند ناشی از گسترش سرطان به غدد لنفاوی گردن باشد. این برآمدگیها ممکن است بدون درد باشند و بهمرورزمان بزرگتر شوند. لمس این برآمدگیها معمولاً نشاندهنده گسترش بیماری به سیستم لنفاوی است.
درد مداوم در ناحیه دهان، گلو، یا گوش که به طور معمول با استفاده از مسکنهای معمولی تسکین نمییابد، میتواند نشانهای از سرطان پیشرفته باشد. این درد ممکن است ناشی از فشار تومور بر روی اعصاب یا استخوانها باشد.
خونریزیهای غیرعادی از دهان یا بینی و همچنین ترشحات غلیظ یا بدبو میتواند نشانهای از تخریب بافتی و گسترش سرطان باشد. این علامت ممکن است به دلیل عفونتهای ثانویه یا نکروز تومور ایجاد شود.
زخمهای دهانی بزرگ و پایدار که بهبود نمییابند و ممکن است خونریزی کنند، میتوانند نشانهای از پیشرفت سرطان دهان باشند. این زخمها معمولاً با درد و ناراحتی همراه هستند و میتوانند بهراحتی آلوده شوند.
شناخت این علائم و اقدام سریع برای بررسیهای بیشتر میتواند به تشخیص سریعتر و درمان مؤثرتر کمک کند.
آفت دهانی و سرطان دهان هر دو میتوانند بهصورت زخمهای دهانی ظاهر شوند، اما تفاوتهای مهمی دارند:
سرطان دهان میتواند کشنده باشد، بهخصوص اگر در مراحل پیشرفته تشخیص داده شود. این بیماری میتواند بهسرعت به سایر قسمتهای بدن گسترش یابد، و اگر بهموقع درمان نشود، ممکن است منجر به مرگ شود. بااینحال، در صورت تشخیص زودهنگام و درمان مناسب، احتمال بهبودی و زندهماندن بسیار افزایش مییابد.
سرطان دهان بیشتر در افراد بالای 40 سال دیده میشود و شیوع آن با افزایش سن بیشتر میشود. مردان نسبت به زنان بیشتر در معرض خطر این بیماری هستند، اما با تغییر سبک زندگی و افزایش مصرف دخانیات و الکل در زنان، این تفاوت در حال کاهش است. در سالهای اخیر، افزایش موارد سرطان دهان در افراد جوانتر به دلیل عفونتهای HPV نیز مشاهده شده است. آگاهی از عوامل خطر و علائم اولیه میتواند به پیشگیری و تشخیص زودهنگام کمک کند.
تشخیص بهموقع و دقیق سرطان دهان برای افزایش موفقیت در درمان و کاهش عوارض جانبی بسیار مهم است. فرایند تشخیص شامل مراحل مختلفی است که از ارزیابی بالینی تا آزمایشهای پیشرفته را در بر میگیرد. برخی از روشهای رایج تشخیص سرطان دهان عبارتاند از:
اولین مرحله در تشخیص سرطان دهان، معاینه فیزیکی دقیق توسط پزشک یا دندانپزشک است. در طی این معاینه، پزشک به دنبال هرگونه تغییر غیرعادی در دهان، لثهها، زبان، و غدد لنفاوی گردن خواهد بود. معاینه فیزیکی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
آزمایشهای تصویربرداری میتوانند به شناسایی محل دقیق و گستردگی تومور کمک کنند. این آزمایشها شامل:
بیوپسی یکی از قطعیترین روشهای تشخیص سرطان است. در این روش، نمونه کوچکی از بافت مشکوک برداشته شده و تحت بررسی میکروسکوپی قرار میگیرد. بیوپسی میتواند شامل روشهای زیر باشد:
آزمایشهای خون به طور مستقیم سرطان دهان را تشخیص نمیدهند، اما میتوانند اطلاعات مهمی درباره سلامت عمومی بیمار و وضعیت سیستم ایمنی ارائه دهند. این آزمایشها میتوانند شامل:
آندوسکوپی به پزشکان اجازه میدهد تا بخشهای داخلی دهان، حلق، و گلو را با استفاده از یک لوله باریک و انعطافپذیر که دارای دوربین است، بررسی کنند. این روش میتواند به شناسایی ضایعات مخفی یا کوچک که با معاینه فیزیکی قابلمشاهده نیستند، کمک کند.
با پیشرفتهای علمی، اکنون امکان بررسی تغییرات ژنتیکی یا مولکولی خاص در سلولهای دهانی وجود دارد که میتواند به تشخیص دقیقتر و حتی به تعیین راههای درمانی هدفمند کمک کند. این آزمایشها معمولاً برای موارد پیچیدهتر یا سرطانی که به درمانهای استاندارد پاسخ نمیدهند، مورداستفاده قرار میگیرند.
هر یک از این روشها ممکن است بسته به وضعیت بیمار و پیشرفت بیماری به طور مستقل یا ترکیبی استفاده شود تا یک تشخیص کامل و دقیق ارائه گردد. تشخیص زودهنگام به طور قابلتوجهی میتواند احتمال موفقیت در درمان و بهبود کیفیت زندگی بیمار را افزایش دهد.
تاثیر ژنتیک و وراثت بر سلامت دندانها را در این مقاله از فروشگاه مواد دندانپزشکی دنتیوا مطالعه کنید.
پیشگیری از سرطان دهان شامل اعمال تغییراتی در سبک زندگی و رعایت برخی اقدامات حفاظتی است که میتواند به کاهش خطر ابتلا به این بیماری کمک کند. برخی از راههای مؤثر برای پیشگیری عبارتاند از:
استفاده از سیگار، قلیان و سایر محصولات دودزا یکی از عوامل اصلی خطر برای سرطان دهان است. ترک این عادت میتواند به طور قابلتوجهی خطر ابتلا به سرطان دهان را کاهش دهد.
مصرف بیش از حد الکل، بهویژه همراه با مصرف دخانیات، خطر ابتلا به سرطان دهان را افزایش میدهد. ترک مصرف الکل میتواند به پیشگیری از ابتلا به سرطان دهان کمک کند.
قرارگرفتن طولانیمدت در معرض نور مستقیم خورشید میتواند خطر سرطان لب را افزایش دهد. استفاده از کلاه لبهدار و بالمهای لب با SPF میتواند به کاهش این خطر کمک کند.
مصرف میوهها و سبزیجات تازه که سرشار از ویتامینها و آنتیاکسیدانها هستند، میتواند به محافظت از سلولها در برابر آسیبها و کاهش خطر ابتلا به سرطان دهان کمک کند.
حفظ بهداشت دهان و دندان از طریق مسواکزدن منظم و استفاده از نخ دندان میتواند به کاهش خطر عفونتها و التهاباتی که ممکن است منجر به تغییرات سرطانی شوند، کمک کند. همچنین، مراجعه منظم به دندانپزشک برای معاینه و تمیزکردن دندانها نیز حائز اهمیت است.
ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) میتواند به بروز سرطان منجر شود. دریافت واکسن HPV، بهویژه در جوانان، میتواند به پیشگیری از عفونت و کاهش خطر ابتلا به سرطان مرتبط با این ویروس کمک کند.
اجتناب از مصرف محصولات و موادی که میتوانند باعث تحریک مداوم دهان شوند، مانند جویدن تنباکو و استفاده از دهانشویههای حاوی الکل بالا، میتواند به کاهش خطر ابتلا به سرطان کمک کند.
معاینات منظم پزشکی و دندانپزشکی به شناسایی زودهنگام هرگونه تغییرات مشکوک در دهان کمک میکند و میتواند به تشخیص سریع و درمان بهموقع منجر شود.
با رعایت این موارد میتوانید احتمال ابتلا به سرطان دهان را کاهش دهید.
درمان سرطان دهان به نوع، اندازه، محل و مرحله سرطان بستگی دارد. روشهای مختلفی برای درمان وجود دارد که شامل:
انتخاب روش درمانی مناسب باید با توجه به وضعیت فردی بیمار و در نظر گرفتن نظرات تیمی از متخصصان انجام شود. هدف اصلی از درمان، کنترل بیماری و بهبود کیفیت زندگی بیمار است.
سرطان دهان اگرچه چالشی آزاردهنده است؛ اما با تشخیص زودهنگام آن و بالابردن میزان آگاهی و اطلاعات در مورد این بیماری میتوانید بهخوبی آن را مدیریت کنید. در این مقاله به این سؤال پاسخ دادیم که سرطان دهان چیست؟ و تمام اطلاعات لازم را برای شما جمعآوری کردیم. امیدواریم که بلا و خطر از همگی شما دور باشد.
تیم دنتیوا با ارائه خدمات نوآورانه و عرضه کالاهای باکیفیت و با اصالت در حوزه مواد و تجهیزات دندانپزشکی در کنار شماست. مشاهده همه نوشته های دنتیوا | فروشگاه مواد و تجهیزات دندانپزشکی